Bánh Khảo Thất Khê -Tinh Túy “Lương Khô” Của Người Tày, Nùng

Nếu Phở chua niềm tự hào của vùng Na Sầm (Văn Lãng cũ), thì Bánh khảo Thất Khê (huyện Tràng Định cũ) lại được mệnh danh là “ông vua” của các loại bánh khảo miền Bắc.

Ở Lạng Sơn, người ta thường bảo nhau rằng: “Chưa ăn bánh khảo Thất Khê là chưa thấy vị Tết vùng cao”. Đây không chỉ là một món ăn vặt, mà còn là “lương khô” quý giá của người Tày, Nùng, gắn liền với những ngày lễ Tết và hội hè.

Bánh Khảo Thất Khê

Bánh khảo Thất Khê khác biệt hoàn toàn với bánh khảo ở miền xuôi bởi độ thơm, vị ngọt thanh không gắt đặc biệt là độ mịn, tan ngay trên đầu lưỡi mà không hề bị khô cứng.

1. Nguyên liệu được tuyển chọn khắt khe

Để có một phong bánh khảo đạt chuẩn, người dân Thất Khê phải chuẩn bị nguyên liệu từ nhiều tháng trước:

• Gạo nếp: Phải dùng nếp cái hoa vàng hoặc nếp nương thơm nức. Gạo được rang chín trên chảo gang cho đến khi hạt gạo nổ bung thành “hoa” trắng, sau đó mới đem nghiền thành bột mịn như phấn.

• Đường: Người Thất Khê thường dùng đường phèn hoặc đường kính trắng loại ngon. Đường được đun thành mật, đánh kỹ cho đến khi thật mịn và quyện.

• Nhân bánh: Đây là phần “hấp dẫn” nhất, bao gồm lạc rang giã dập, vừng đen thơm bùi và đặc biệt là mỡ lợn khổ được ướp đường rất kỹ, khi ăn có độ giòn, béo nhưng không hề ngấy.

2. Bí quyết “Hạ thổ” độc đáo

Điểm mấu chốt tạo nên sự khác biệt của bánh khảo Thất Khê chính là kỹ thuật xử lý bột:

• Sau khi nghiền, bột nếp rang không được đóng bánh ngay mà phải đem “hạ thổ” (ủ trong chum sành hoặc để ở nơi thoáng mát, sạch sẽ) khoảng vài ngày.

• Quá trình này giúp bột hút đủ độ ẩm từ không khí, làm cho bánh khi đóng xong sẽ có độ dẻo, mịn, không bị khô sạm và để được rất lâu mà không bị biến chất.

3. Vẻ đẹp trong từng phong bánh

Bánh khảo được đóng trong khuôn gỗ vuông vức, sau đó cắt thành từng phong nhỏ và gói bằng giấy gương màu sắc rực rỡ (xanh, đỏ, tím, vàng).

• Khi bóc lớp giấy, hương thơm của nếp rang tỏa ra ngào ngạt.

• Miếng bánh có màu trắng tinh khôi của bột nếp, ở giữa là lớp nhân vàng sậm của lạc, vừng và miếng mỡ trong veo.

4. Thưởng thức bánh khảo đúng điệu

Bánh khảo Thất Khê là “tri kỷ” của các loại trà:

• Kết hợp hoàn hảo: Một miếng bánh khảo ngọt bùi hòa quyện với một ngụm trà Hồi Quế hoặc trà xanh đặc sẽ khiến hương vị bùng nổ. Vị đắng của trà làm dịu đi cái ngọt của đường, để lại dư vị thanh tao, ấm áp.

• Đặc tính đặc biệt: Bánh khảo có thể bảo quản được từ 2-3 tháng mà vẫn giữ nguyên mùi thơm và độ dẻo, vì vậy đây là lựa chọn số 1 để mua làm quà khi du lịch Lạng Sơn.

Mẹo nhỏ khi chọn mua:

Khi mua bánh khảo Thất Khê, bạn hãy bóp nhẹ vào phong bánh. Bánh ngon là bánh có độ chắc tay nhưng vẫn có cảm giác hơi mềm và đàn hồi. Nếu bánh cứng đanh như đá thì thường là bánh đã để quá lâu hoặc tỷ lệ đường và bột không chuẩn.

Bạn đã đi qua một vòng các loại bánh đặc trưng của xứ Lạng: từ Bánh Ngải, Bánh Coóc Mò, Bánh Chưng Đen, Bánh Phồng Phềnh và giờ là Bánh Khảo Thất Khê.